Up in the air

Ryan Bingham (George Clooney) vliegt duizenden mijlen van stad naar stad om mensen te ontslaan namens werkgevers die zelf te laf voor dit vuile werk zijn. “De hel dragelijk maken”, dat is waar Bingham volgens hemzelf mee bezig is. Behalve een commentaar op de economische crisis is ‘Up in the air’ (2009) ook een licht verteerbare zedenschets over een man die maar niet wil landen en zo vermijdt dat hij zich aan iemand bindt.

Rolf Deen

Met zijn derde film geeft regisseur Jason Reitman (Thank you for not smoking - 2005; Juno - 2007) opnieuw een droog komisch commentaar op de tijdgeest. Hij combineert de persoonlijk ambitie van de hoofdpersoon om zijn 10 miljoen air miles vol te maken met een tragisch gegeven. Tijdens de economische crisis in de Verenigde Staten zijn er mensen die groot geld verdienen met het uitvoeren van massaontslagen. Bingham reist er alle staten voor af en dat brengt hem steeds dichter bij de felbegeerde hoogst haalbare ‘frequent flyer status’. Maar eerst moet hij een hindernis nemen: zijn jonge ambitieuze collega Natalie (Anna Kendrick) die met de introductie van een online ontslag procedure reizen voor de zaak overbodig maakt.

In de wolken

Naast en door de plotlijn van het ambitieuze tutje Natalie loopt de liefdesrelatie die Bingham aangaat met Alex (Vera Farmiga) een vrouw die net als hij veel tijd doorbrengt in de wolken, op luchthavens en in hotellobby’s. Ze stemmen hun reisschema’s zo af dat ze elkaar kunnen treffen voor seks en gezelschap. Het is zeker niet de bedoeling dat hun relatie vaste grond onder de voeten krijgt. Wanneer Bingham als een verloren zoon thuiskomt (zijn oudste zus zegt het op en cruciaal moment in de film letterlijk “welcome home Ryan”) voor de bruiloft van zijn zusje, neemt hij Alex mee. Hij stelt haar voor aan zijn familie, laat haar zijn middelbare school zien, kortom laat haar zien waar zijn wortels liggen en dan borrelt het verlangen naar vastigheid bij hem op. Maar als hij in een opwelling gevolg aan dat verlangen geeft, komt hij voor een verassing te staan die hem weer terug in de wolken (‘up in the air’) dwingt.

Kleur

De film kent verschillende zeer knap en ritmisch gemonteerde scènes die tempo geven aan de film. De dynamiek van Ryan’s vliegende bestaan komt goed tot uitdrukking door de vele dat het vloeiende camerabewegingen en shots vanuit vliegtuigen. De afwisseling van de kille witte, grijze en blauwe tinten van de zijn kale flat, de luchthavens, kantoorkolossen en hotels met warme tinten van interieurs waar hij is voor de bruiloft van zijn zus en van de landschappen die hij ziet vanuit het vliegtuig accentueren de contrasten die in het verhaal zitten.

Ogen

Het laatste wat we van Ryan Bingham zien, is een extreme close-up van zijn gezicht. De twee donkere ogen van Clooney kijken ons indringend aan. En dan weer een lang shot van het wolkendek waarmee de film ook begon en onder de aftiteling deze songtekst: “De verloren zoon komt thuis. Kijk hem in zijn ogen, die liegen niet zelfs als hij zelf ontkent wat jij ziet”.