'Het is idioot om in naam van de Bijbel een onschuldig kind te doden. Er is geen God. Alleen het hier en het nu. Alleen het leven'. Ik kan me niet herinneren of deze uitspraak in de originele versie van The Omen (Richard Donner, 1976) eveneens voorkomt, maar het is hoe dan ook frappant dat Robert Thorn, Amerikaans ambassadeur in Groot Brittannië, dit nou net in Jerusalem zegt. En dat nou net in de brandhaard van het Midden-Oostenconflict de messen verborgen liggen waarmee duivelskind Damien vernietigd moet worden. Abraham en Isaak, Jezus Christus aan het kruis, zionisme, Palestijnse zelfmoordterroristen en moslimfundamentalisten, het resoneert in Thorns stevige taal allemaal mee.

Kevin Toma

De terugkeer van de joden naar Zion is volgens de Bijbel dan ook een van de voortekens van de komst van Antichrist, zo leggen aan het begin van de film grijze koppen van het Vaticaan aan elkaar uit. In de powerpoint presentatie passeren ook 9/11 en de overstroming van New Orleans de revue. 'De tekens zijn gezien en geïnterpreteerd', zegt een van de kardinalen bezorgd maar weinig overtuigend: iedereen met genoeg gevoel voor religieuze of bovenaardse complottheorieën kan met zo'n exegese komen. Tweederangs apocalyptisch geneuzel zoals je normaliter alleen op straat tegenkomt.

De gruwelijke zelfmoord van Damiens nanny - ze verhangt zichzelf op zes juni tijdens zijn zesde verjaardag - geeft deze doemdenkers echter gelijk. En tsja, die datum spreekt natuurlijk ook boekdelen; precies op die dag werd de film wereldwijd in de bioscopen uitgebracht. Direct na deze scène, misschien wel de beste en meest huiveringwekkende van de hele film, plaatst cameraman Jonathan Sela verblekende filters op de lens, zodat de hele wereld er kleurloos en boosaardig uit komt te zien. Een verlopen pastoor probeert Thorn aan zijn verstand te brengen dat zijn zoontje puur Satansgebroed is, terwijl niemand minder dan Mia Farrow succesvol naar de baan van nanny solliciteert: u weet wel, de vrouw die in Rosemary's Baby (1968) geheel tegen haar wil de duivel een zoon baarde. Een goede grap deze bijrol, die waarschijnlijk aan de meeste hedendaagse toeschouwers verloren zal gaan.

Gelooft Thorn eindelijk in de gruwelijke afkomst van zijn kind (dat hij zes jaar geleden stiekem adopteerde omdat zijn natuurlijke zoon in het kraambed overleden zou zijn), dan wordt The Omen kortstondig een alternatieve reis voor The Da Vinci Code, aan de hand van duistere religieuze symboliek hoppend van Londen naar Rome, vandaar naar Jerusalem en dan weer naar Engeland. Veel duffe schrikeffecten onderweg, soms een goed getroffen armageddonsfeer, en het is fijn om weer eens een horrorfilm te zien die in diep mineur durft te eindigen. The Omen 666 is dan ook erg schatplichtig aan het origineel; veel scènes die de oorspronkelijke film shot voor shot kopiëren.

Met de tekens van deze tijd had echter veel meer gedaan kunnen worden. Waarom de antichrist niet expliciet laten dansen langs de as van het kwaad? Met wat beelden van Sadam Husein en de Amerikaanse vlag als beeldvullende achtergrond tijdens een shot van de ambassadeur, kom je er niet. Voor een werkelijk krachtige verwijzing naar de boosdoeners van tegenwoordig, of ze nu Bush of Osama Bin Laden mogen heten, is meer lef nodig dan Hollywood-broodregisseur John Moore kan opbrengen. Wat een griezelige allegorie had kunnen worden, is daarmee een aardig maar verwaarloosbaar surrogaat geworden voor een heuse genreklassieker.

Levensbeschouwelijke sleutelwoorden:

Laatste oordeel, antichrist, profetieën, goed en kwaad, godsdienstwaanzin

Voor meer informatie: zie Cinema.nl.